icon ngày đăng 19:26 04-11-2026
Chia sẻ:
  • icon facebook
  • icon twitter

Siết chuyển nhượng nhà ở xã hội sau 5 năm: Chống đầu cơ hay làm khó người mua thật?

Đề xuất tiếp tục giới hạn đối tượng nhận chuyển nhượng nhà ở xã hội sau 5 năm nhằm ngăn chặn đầu cơ, trục lợi chính sách đang đặt ra nhiều vấn đề về quyền lợi của người mua nhà.

Các chuyên gia VARS cùng quan tâm đến mục tiêu chống đầu cơ, song có những quan điểm khác nhau về phương thức kiểm soát. Vấn đề đặt ra là làm sao duy trì hiệu quả chính sách an sinh mà không tạo thêm rào cản đối với nhu cầu chuyển nhượng chính đáng của người dân.

Theo Luật Nhà ở năm 2023, sau thời hạn 5 năm kể từ ngày thanh toán đủ tiền mua nhà ở xã hội, người mua đã được cấp Giấy chứng nhận có thể bán lại theo cơ chế thị trường và thực hiện các nghĩa vụ tài chính theo quy định.

Tuy nhiên, trong quá trình góp ý, chỉnh lý dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), phương án tiếp tục giới hạn đối tượng được mua lại nhà ở xã hội sau thời hạn 5 năm đã được đưa ra thảo luận. Theo phương án này, chủ sở hữu chỉ được chuyển nhượng cho người thuộc diện hưởng chính sách nhà ở xã hội, thay vì bán theo cơ chế thị trường như quy định hiện hành.

Đề xuất hướng tới việc bảo đảm quỹ nhà ở xã hội tiếp tục phục vụ đúng đối tượng thụ hưởng, hạn chế tình trạng mua nhà được ưu đãi rồi chuyển nhượng để hưởng chênh lệch. Tuy nhiên, việc kéo dài giới hạn chuyển nhượng cũng đặt ra những vấn đề về tính cần thiết, hiệu quả thực tế và tác động đối với người đã mua nhà hợp pháp.

Chống đầu cơ nhà ở xã hội: Có cần tiếp tục siết chuyển nhượng sau 5 năm?

Trong bản tổng hợp ý kiến góp ý ba dự thảo luật về bất động sản ngày 28/10/2026, Hội đồng Nghiên cứu đánh giá thị trường bất động sản VARS ghi nhận nhiều quan điểm liên quan đến việc kiểm soát chuyển nhượng nhà ở xã hội.

Ông Nguyễn Đông Dương - Trưởng phòng kinh doanh Công ty Tuấn Bất Động Sản 123 và ông Phan Việt Hoàng - phó chủ tịch hội đồng VARS IRE cùng cho rằng cần phân biệt hành vi lợi dụng chính sách để đầu cơ với những giao dịch hợp pháp phát sinh từ nhu cầu thực tế của người sở hữu. Việc người dân mua nhà đúng điều kiện, sử dụng để ở và sau đó phát sinh nhu cầu thay đổi chỗ ở không nên bị đồng nhất với hành vi trục lợi chính sách.

Cùng hướng tiếp cận, ông Trần Thế Dũng - Phó Giám Đốc Công ty TNHH Land Phát Đạt và ông Nguyễn Mạnh Hùng - Phó Giám Đốc Công ty TNHH 1 thành viên An Bảo nhấn mạnh yêu cầu đánh giá thực trạng đầu cơ trước khi bổ sung các biện pháp hạn chế. Theo các chuyên gia, cần làm rõ quy mô, phương thức và nhóm đối tượng thực hiện hành vi trục lợi, đồng thời so sánh hiệu quả của việc tiếp tục giới hạn chuyển nhượng với các giải pháp kiểm soát điều kiện mua nhà ban đầu, tăng cường giám sát và xử lý vi phạm.

Ở góc nhìn khác, ông Hoàng Lịch Thiệp - Giám Đốc Công ty TNHH Nhà đất Hoàng Anh ủng hộ việc tiếp tục giới hạn người mua lại nhà ở xã hội sau 5 năm trong nhóm đối tượng chính sách, nhằm bảo đảm quỹ nhà tiếp tục phục vụ mục tiêu an sinh và hạn chế nguy cơ chuyển sang thị trường thương mại.

Sự khác biệt trong các ý kiến cho thấy, vấn đề không nằm ở mục tiêu chống đầu cơ mà ở việc lựa chọn phương thức kiểm soát phù hợp, vừa bảo đảm hiệu quả chính sách, vừa hạn chế tác động đến nhu cầu chuyển nhượng chính đáng của người dân.

Người mua nhà ở thực có thể gặp khó khi cần chuyển nhượng

Bên cạnh hiệu quả chống đầu cơ, nhiều chuyên gia VARS quan tâm đến tác động của việc hạn chế chuyển nhượng kéo dài đối với những người đã mua nhà ở xã hội hợp pháp.

Ông Nguyễn Hoàng Nam - Tổng Giám đốc Công ty CP GHome đưa ra một số tình huống có thể phát sinh trong thực tế như người mua nhà cần bán để trang trải chi phí chữa bệnh, người lao động chuyển công tác đến địa bàn xa hoặc gia đình cần đổi sang căn hộ rộng hơn khi số lượng thành viên tăng lên.

Đây là những nhu cầu có thể xuất hiện ngoài dự kiến tại thời điểm mua nhà, không nhất thiết xuất phát từ mục đích đầu cơ hay tìm kiếm lợi nhuận.

Cùng quan điểm, ông Nguyễn Văn Nam - Công ty BĐS Land 360 và ông Bùi Quang Thái - Phó Giám đốc đầu tư - Công ty CP Địa Ốc Mai Việt cho rằng điều kiện thu nhập và nhu cầu nhà ở của người dân có thể thay đổi theo thời gian. Nhà ở xã hội có thể đóng vai trò là căn nhà đầu tiên, giúp người dân ổn định cuộc sống và tích lũy tài chính trước khi chuyển sang chỗ ở phù hợp hơn.

Theo các chuyên gia, việc tiếp tục thu hẹp đối tượng được mua lại có thể khiến người sở hữu gặp khó khăn khi tìm kiếm người mua, đặc biệt tại những địa phương có nhu cầu nhà ở xã hội không cao hoặc số lượng người đủ điều kiện mua lại hạn chế.

Ngoài ra, việc hạn chế chuyển nhượng cũng có thể tác động đến khả năng xử lý tài sản bảo đảm khi người mua sử dụng vốn vay ngân hàng.

Ông Hồ Thanh Bình - Bank Listing Development Manager tại Citics Homes (Citics Group) lưu ý rằng nếu phạm vi người mua lại bị thu hẹp quá mức, quá trình xử lý nhà ở xã hội đang thế chấp có thể kéo dài, ảnh hưởng đến khả năng thu hồi vốn của tổ chức tín dụng và quyền lợi của người vay.

Từ những phân tích trên, việc hạn chế chuyển nhượng kéo dài có thể tạo ra những khó khăn nhất định đối với người mua nhà ở thực, đặc biệt khi phát sinh nhu cầu thay đổi nơi ở hoặc giải quyết nghĩa vụ tài chính.

Đối với người mua nhà ở xã hội, khả năng bán lại không chỉ gắn với lợi ích tài chính mà còn là một phương án ứng phó khi công việc, sức khỏe và điều kiện sống thay đổi.

anh-man-hinh-2026-11-04-luc-192152-1922
Cuộc sống ở khu nhà ở xã hội tại TP HCM. Ảnh: Quỳnh Trần

Cần kiểm soát đúng hành vi trục lợi, bảo vệ quyền lợi người mua hợp pháp

Từ các ý kiến góp ý, việc hoàn thiện chính sách chuyển nhượng nhà ở xã hội cần được xem xét trên cơ sở cân bằng giữa mục tiêu an sinh và quyền lợi hợp pháp của người sở hữu.

Một trong những yêu cầu được các chuyên gia đặt ra là tăng cường hiệu quả quản lý ngay từ khâu xác minh điều kiện mua nhà, kiểm soát tình trạng mua hộ, đứng tên hộ, giao dịch trá hình và xử lý các trường hợp lợi dụng chính sách.

Song song với đó, cần nghiên cứu cơ chế giải quyết đối với những người đã mua nhà đúng điều kiện nhưng phát sinh nhu cầu chuyển nhượng chính đáng, tránh áp dụng các biện pháp hạn chế thiếu phân biệt.

Các chuyên gia cũng nhấn mạnh sự cần thiết phải đánh giá tác động theo từng địa phương, nhóm đối tượng và điều kiện thị trường, bởi nhu cầu và khả năng tiêu thụ nhà ở xã hội tại các đô thị lớn có thể khác biệt đáng kể so với những khu vực có sức mua thấp hơn.

Đặc biệt, đối với người đã ký hợp đồng mua nhà trước thời điểm quy định mới có hiệu lực, cần làm rõ cơ chế chuyển tiếp để bảo vệ các quyền lợi đã xác lập hợp pháp, tránh làm thay đổi bất lợi những điều kiện mà người dân đã căn cứ khi quyết định mua nhà và vay vốn ngân hàng.

Bên cạnh đó, nếu tiếp tục giới hạn đối tượng nhận chuyển nhượng, chính sách cần quy định rõ quy trình xác nhận điều kiện người mua lại, thời hạn giải quyết hồ sơ và trách nhiệm của các cơ quan liên quan, bảo đảm cơ chế kiểm soát có thể thực hiện hiệu quả trên thực tế.

Nhìn tổng thể, các ý kiến của Hội đồng Nghiên cứu đánh giá thị trường bất động sản VARS cho thấy việc siết chuyển nhượng nhà ở xã hội sau 5 năm cần được xem xét thận trọng trên cả hai phương diện: hiệu quả ngăn chặn đầu cơ và tác động đến nhu cầu chuyển nhượng chính đáng của người mua.

Việc hoàn thiện chính sách cần bảo đảm sự cân bằng giữa mục tiêu chống đầu cơ, duy trì quỹ nhà phục vụ đúng đối tượng chính sách và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người sở hữu. Đây là cơ sở quan trọng để xây dựng cơ chế quản lý nhà ở xã hội vừa chặt chẽ, vừa khả thi, đồng thời phù hợp với những thay đổi trong nhu cầu và điều kiện sống của người dân.

0 bình luận

Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên bình luận!
Vui lòng đăng nhập để bình luận

Nhận thông tin mới nhất, sớm nhất

Cập nhật các thông tin, báo cáo chuyên sâu, bài viết hữu ích từ VARS và các đối tác chuyên gia của chúng tôi.

Banner nhận thông tin